Câu chuyện năng suất lao động của người Việt Nam và việc giảm giờ làm

Tôi vừa đăng một bài viết lên mạng truyền thông nội bộ của 123HOST. Nội dung về việc sắp ban hành lệnh cấm toàn bộ nhân viên sử dụng Mạng xã hội,  cấm xem video trong giờ làm việc. Một bài đăng nhận được hơn 10 like và không có cái comment nào. Tôi hiểu vì không nhân viên nào muốn truất mất quyền xem video, mạng xã hội- thứ mà dân văn phòng hay truy cập lúc làm việc nhất.Tôi nhận ra rằng mình đang “đóng vai ác”, bởi đang ban hành thứ mà nhân viên mình không thích. Nhưng tự nhủ vị trí như tôi sao đóng vai “thiện” hoài được. Tất nhiên nhân viên của tôi không biết rằng việc cấm trên là bước đầu trong toàn bộ kế hoạch tăng năng suất lao động cho công ty, và đặc biệt là để giảm giờ làm cho nhân viên. Chúng tôi sẽ BỎ luôn 4 giờ làm việc của thứ 7. Đồng nghĩa với việc 1 tuần chỉ làm 40 giờ, thay vì 44 giờ như trước. 

Trong bài báo hôm qua đăng trên Vnexpress, Ông Nguyễn Thiện Nhân có nói “Việt Nam đi sau thế giới 80 năm về giảm giờ làm”, lộ trình nên “giảm từ 48 giờ / tuần xuống còn 40 giờ”. “Nếu chúng ta làm việc mỗi ngày 9 – 10 giờ quanh năm thì không thể có gia đình hạnh phúc đâu. Thế giới từ bỏ điều nay 133 năm nay rồi”. Phát biểu này gây nhiều ý kiến trái chiều khác nhau. Hầu hết người lao động tán thành, nhưng chủ doanh nghiệp lại phản đối. 

Nếu chúng ta làm việc mỗi ngày 9 – 10 giờ quanh năm thì không thể có gia đình hạnh phúc đâu. Thế giới từ bỏ điều nay 133 năm nay rồi. (Nguyễn Thiện Nhân)

Rất nhiều chủ doanh nghiệp nói không thể so sánh Việt Nam với các nước có năng suất lao động cao như Singapore. Nếu giảm giờ làm làm thì Việt Nam đang chậm phát triển lại càng chậm. Còn phía người lao động lại hoàn toàn tán thành và họ cho rằng họ có nhiều thời gian chăm sóc cho gia đình hơn.

Việc này làm tôi nhớ lại thời điểm lúc mới ra trường của mình. Lúc này và mãi đến sáu năm liên tục sau đó (từ năm 2012 đến năm 2017), hầu như mỗi ngày tôi và nhóm bạn thân đều làm việc từ 10 đến 12 tiếng. Ngày đi làm 8 tiếng, tối về tắm rửa ăn uống xong online đến 12 giờ khuya để làm việc/ tìm hiểu nghiên cứu. Và chúng tôi cũng rất ít có ngày thứ bảy, chủ nhật. Thành quả rằng trong thời gian này tôi đã bị 2 cô người yêu chia tay vì chỉ lo làm việc, không quan tâm họ. Nghĩ lại vẫn thấy mình khá tệ. Nhưng nhờ làm việc và nghiên cứu cật lực như vậy mà tôi có nhiều kiến thức và kinh nghiệm về Quản trị, bảo mật máy chủ, lập trình, marketing, kinh doanh…

Tôi có cơ hội qua Quảng châu – Trung Quốc để làm việc với một tập đoàn lớn một tuần. Đối tác của chúng tôi từ quản lý đến nhân viên đều 9h sáng có mặt tại công ty và hơn 9h tối mới về nhà. Lúc 9 giờ tối họ check-out tại máy chấm công để cuối tháng được thưởng chuyên cần. Nhìn thấy vậy tôi càng khẳng định quan điểm rằng hầu hết người Việt đều lười biếng vì chỉ làm việc chỉ 8 tiếng / ngày.

Đến khi có gia đình, tôi bắt đầu nhận ra rằng mình không còn sống cho “riêng mình” nữa. Thời gian của tôi buộc phải giành cho vợ và con mỗi khi đi làm về. Tôi chỉ làm việc được khi con ngủ. Cuối tuần tôi cũng không còn làm việc cả thứ bảy và chủ nhật như trước. Mà phải đi cafe, trung tâm thương mại với gia đình. Ban đầu tôi không quen cho lắm, nhưng rồi cũng dần quen.

Hạnh phúc của tôi từ lúc có gia đình chuyển dần từ “làm việc” sang “làm chồng”, “làm bố”. Và tôi buộc phải làm như vậy để có một gia đình hạnh phúc. Từ “gia đình hạnh phúc” cũng là từ mà Ông Nguyễn Thiện Nhân nói trong bài báo tôi dẫn chứng trên. Như vậy nếu bạn không muốn mình làm quá 8 giờ / 1 ngày, sao phải bắt nhân viên mình làm hơn?

Sếp làm “trâu” thì thường có tư tưởng nhân viên phải làm “trâu” như thế

Có rất nhiều chủ doanh nghiệp luôn không hài lòng khi nhân viên mình chỉ làm 8 tiếng mỗi ngày. Và họ khen ngợi nhân viên mình khi thấy nhân viên quá 5 giờ chiều vẫn ở lại làm. Đồng thời, không hài lòng khi có những nhân sự đúng 5 giờ chiều là tắt máy đi về. Tôi thời điểm ban đầu cũng có tư tưởng đó. Nhưng hiện tại thì khác, với tôi:

    1. Nhân viên cần làm đủ 8 tiếng mỗi ngày. Đây là điều bắc buộc, tôi code luôn cả hệ thống nghi nhận thời gian bắt đầu, nghỉ trưa, kết thúc công việc để đếm xem nhân viên làm đủ 8 tiếng/ ngày không. Bản thân các bạn ấy cũng thấy được mình làm đủ 8 tiếng/ ngày không. Quan điểm của tôi rằng công ty đã trả lương cứng cho anh thì anh phải làm đủ thời gian mà anh cam kết. Nếu đến đợt review hợp đồng (để tăng lương, đánh giá nhân sự) mà nhân sự không làm trung bình đủ 8h/ ngày công thì sẽ bị đánh giá điểm chuyên cần thấp, ảnh hưởng đến điểm review.
    2. Đã lên công ty làm thì phải tập trung làm, không chấp nhận vừa làm vừa chơi. Nhân viên phải tìm mọi cách tăng năng suất và chất lượng đầu ra công việc của mình. Tôi cá rằng 90% dân văn phòng Việt Nam vừa làm vừa chơi, 1 giờ làm việc thì lướt facebook 15 phút. 8h làm việc giải trí từ 1 đến 2 giờ. Nhiều nhân sự mức độ “lầy” cao thì chỉ làm 4 tiếng, 4 tiếng còn lại giải trí. Chúng tôi có luôn cả số liệu và bằng chứng thể hiện việc này. Cũng thật trùng hợp rằng tôi đã ra quyết định cấm nhân viên công ty mình sử dụng mạng xã hội, xem video ngay trong ngày Quốc Hội bàn về việc giảm giờ làm. Mục đích việc cấm này là tôi muốn nhân viên tập trung làm việc, tăng năng suất lao động và tận dụng 8 tiếng trên công ty để làm việc một cách tuyệt vời. Và để cắt giảm ngày làm vào thứ 7. Nhân viên sẽ được nghỉ trọn 2 ngày thứ 7 và chủ nhật.
    3. Tôi trân trọng, biết ơn và khen thưởng những nhân viên làm tăng ca, làm hơn 8 tiếng 1 ngày để hoàn thành công việc. Nhưng nếu bạn làm đúng 8 tiếng / 1 ngày không hơn thì tôi cũng không ghét bỏ bạn. Tôi cho rằng bạn đã hoàn thành nhiệm vụ với quy định về thời gian của mình. Nếu bạn làm hơn, bạn đã vượt chỉ tiêu về quy định thời gian.
    4. Tôi muốn bạn làm việc chăm chỉ, nhưng phải tuyệt đối giữ gìn sức khỏe của mình. Sức khỏe là nguồn gốc của hạnh phúc, phải biết giữ gìn sức khỏe để bảo vệ tương lai của mình. Bạn có sức khỏe thì mới cống hiến cho công ty một cách bềnh vững. Tôi nói rõ nếu các bạn mệt mỏi, hãy xin nghỉ, bỏ hết mọi thứ liên quan đến công việc để nghỉ ngơi đúng nghĩa. Khi nào cơ thể khỏe mạnh, lấy lại năng lượng hãy đi làm. Tôi vừa duyệt cho một nhân sự nghỉ phép để đi du lịch Hàn Quốc 10 ngày vì cơ bản tôi muốn cô ấy xả stress sau nhiều lần gặp khó khăn trong công việc.  Tôi cũng nghĩ rằng nếu tôi không tổ chức được cho bạn ấy đi du lịch thì tại sao tôi phải cấm bạn ấy?

Lời khuyên với các bạn trẻ

Tôi từng may mắn được mời về dự lễ kỷ nhiệm 10 năm thành lập Trường Cao Đẳng mình từng học tại Đà Nẵng. Đại diện Cựu sinh viên đứng trước các bạn sinh viên, tôi đã nói rằng mọi thứ muốn thành công đều phải nỗ lực và tập trung đúng thời điểm. Với tôi thời điểm được chia như sau:

Với các bạn đang học Đại Học:

Đây xác định là tuổi học. Đừng giống Bill Gates hay Mark Zuckerberg bỏ học giữa chừng để khởi nghiệp. Bởi bạn không giống họ! Họ là những bậc thiên tài hiếm có, còn chúng ta thì không.

Khi học hãy cố gắng tập trung hết sức mình vào việc học, đó là ưu tiên số 1. Cùng với việc học là tham gia vào các phong trào Đoàn, Đội, Hội nếu có thể. Tôi tự hào vì lúc ra trường nhận bằng giỏi và tham gia rất nhiều câu lạc bộ. Đồng thời, cũng là đồng sáng lập các câu lạc bộ đó. Chiến dịch tình nguyện mùa hè xanh nào tôi cũng tham gia. Chiến dịch hiến máu nào tôi cũng đến. Có lần đến hiếu máu vì không đủ cân nặng nên tôi bị từ chối. Tôi phải nhờ đứa bạn nặng hơn lẻn vào cân giúp để tôi được hiến. Tôi cũng “giựt” rất nhiều giải từ trường như giải nhất cuộc thi thiết kế website, các giải về đoàn viên xuất sắc. Lúc học tôi cũng nhận được học bổng liên tục. 

Lúc đang học, bạn nên đi làm thêm bên ngoài để biết giá trị đồng tiền. Thời gian nghỉ hè tôi từng thử sức mình với công việc khá nặng là phụ hồ. Cũng không hiểu sao lúc đó tôi 45 ký mà vẫn cõng được bao xi măng 50 ký. Nghĩ lại cũng thấy kinh khủng, nhưng vui vì các công trình như Ký túc xá Cao đẳng Kinh Tế Kế Hoạch Đà Nẵng, Giảng đường đại học Bách Khoa Đà Nẵng đều “có dấu chân” của tôi.

Với tuổi từ lúc ra trường đến 5 năm đầu đi làm:

Đây là tuổi mà bạn cần “cày cuốc” rất nhiều. Cũng là lứa tuổi sức khỏe dồi dào nhất. Ở độ tuổi này bạn như 1 quả tên lửa đang ở bệ phóng. Giai đoạn đầu muốn đẩy được tên lửa bay lên; chiến thắng được lực hút của trái đất, nó phải tiêu tốn nhiên liệu rất nhiều. Giống như quả tên lửa, giai đoạn này bạn cần bỏ thời gian rất nhiều cho công việc và nghiên cứu. Bạn cần tự đẩy mình lên với lực mạnh nhất có thể. Bởi nếu qua giai đoạn này, bạn sẽ đối mặt với việc thời gian hạn hẹp vì có gia đình, không còn đủ sức khỏe để có thể thức khuya dậy sớm như trước.

Giai đoạn này hãy tích góp kinh nghiệm nhiều nhất có thể. Khi quản trị doanh nghiệp, tôi không khuyên nhân viên tối về phải online để làm việc cho công ty. Cũng không khuyên tối về chơi game, ăn nhậu. Mà tôi khuyên tối về hãy bật laptop lên, tìm hiểu, nghiên cứu, học hỏi nhiều nhất có thể. Việc học hỏi hằng ngày không bao giờ thừa, nó tốt hơn nhiều cho tương lai, hơn là việc chơi game, cafe, nhậu nhẹt.

Giai đoạn sau 5 năm làm việc:

Nếu làm tốt các giai đoạn trên, thì giai đoạn này bạn đã có ít nhất 5 năm làm việc và cũng đã tích góp được một số tiền. Bạn cũng sẽ lập gia đình hoặc chuẩn bị cho việc đó. Giai đoạn này phù hợp với việc trở thành quản lý, hoặc trở thành chuyên gia trong lĩnh vực bạn làm. Bạn cũng sẽ có mức lương và thu nhập ổn định. Lúc này bạn có thể đầu tư, khởi nghiệp hoặc tự kinh doanh riêng nếu không muốn làm công ăn lương. Tất nhiên việc tìm hiểu, học hỏi vẫn phải liên tục bởi “Chúng ta chỉ bắt đầu chết dần khi ngừng học hỏi”.

Không có công thức nào là phù hợp với tất cả mọi người. Nhưng nhìn chung muốn phát triển bản thân, gia đình, xã hội thì đều phải học tập và lao động. Lao động một cách thông minh, đúng thời điểm nào thì tập trung cái gì sẽ giúp bạn tiến bộ nhanh hơn!

Leave A Comment

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.